Suplementacja w czasie karmienia piersią – jakie są zalecenia?

Czy powinnaś przyjmować preparaty wielowitaminowe w czasie karmienia piersią? Czy może wystarczy tylko kilka składników? Co o suplementacji w czasie karmienia piersią mówią aktualne zalecenia?

W czasie laktacji zmienia się regulacja hormonalna organizmu matki, metabolizm jest nieco inny niż poza tym czasem a nasze ciało nastawia się przede wszystkim na produkcję mleka. To fizjologiczne zjawisko, jesteśmy do tego stworzone, ale jednak żywienie w czasie karmienia wymaga pewnej specjalnej uwagi. Bo chociaż na skład mleka nie ma dużego wpływu to jest niezbędne do zadbania o potrzeby swojego organizmu.

Jak zmienia się zapotrzebowanie na składniki odżywcze w czasie karmienia?

Produkcja mleka wymaga zwiększonej podaży kalorii więc Twój apetyt prawdopodobnie się zwiększy.
W zależności od Twojej aktywności fizycznej, wieku, wzrostu i masy ciała oraz od tego jak duże zapasy tkanki tłuszczowej masz po ciąży Twoje zapotrzebowanie kaloryczne wzrośnie od około 200 do 500-600 kcal dziennie.

Zapotrzebowanie na większość składników wzrasta proporcjonalnie do zwiększonego zapotrzebowania kalorycznego. Jeśli będziesz jeść więcej (zakładając że Twoja dieta jest w miarę zdrowa i jesz produkty z różnych grup) dostarczysz sobie też większości składników odżywczych.  Tak działa to w przypadku tłuszczy i węglowodanów i wielu mikroskładników np witamin: C, A, E, witamin z grupy B. Nie zmienia się (w stosunku do stanu przed ciążą) zapotrzebowanie na magnez, wapń, fluor i fosfor.

O tym jak poprawić jakość swojej diety możesz przeczytać TUTAJ

Składniki na które trzeba szczególnie zwrócić uwagę w czasie karmienia piersią

Potrzebujesz więcej białka

W przeliczeniu na 1 kg masy ciała będzie to  1,2-1,45 g/kg.
To tyle co sportowcy budujący tkankę mięśniową! Różnica jest taka, że budujesz tkankę która karmi Twoje dziecko. Powinnaś więc jeść codziennie kilka porcji produktów białkowych np. nasiona roślin strączkowych, ryby, mięso, jaja, kiełki, nabiał, orzechy i pestki, kasze i płatki zbożowe naturalne, pełnoziarniste pieczywo itd.

witamina D, DHA i jod

Zapotrzebowanie na te składniki wzrasta w czasie laktacji i to pierwszy powód żeby zadbać o ich spożywanie we właściwych ilościach. Na dodatek są to składniki, na których poziom w mleku wpływa to ile ich sobie dostarczasz.
A więc większe spożycie witaminy D, DHA i jodu powoduje zwiększone poziomy tych składników w Twoim mleku. Na kolejny dodatek, są to składniki, których w naszej diecie często jest za mało.

Suplementacja witaminy D jest wskazana właściwie dla całej populacji. Jeżeli nie karmisz piersią i nie jesteś w ciąży to powinnaś przyjmować od 800 do 2000 IU dziennie. W czasie karmienia piersią zalecane jest 1500-2000 IU. (źródło)

Jod jest ważnym składnikiem, niezbędnym do pracy tarczycy. Z jego udziałem powstają hormony tarczycowe a niedobory mogą prowadzić do niewydolności tego narządu. Co z tego wynika? Tarczyca reguluje naszą przemianę materii, bierze udział w termoregulacji. Jeżeli nie działa prawidłowo to cierpi właściwie cały organizm. Na dodatek hormony tarczycy mają swój udział również w procesie przygotowania nabłonka pęcherzyków mlecznych do produkcji pokarmu.

Co jeszcze?

żelazo

Zapotrzebowanie na żelazo spada ze względu na brak miesiączki w czasie karmienia piersią. Jeśli miesiączkujesz, miałaś niedobory żelaza w ciąży lub dużą utratę krwi w okresie okołoporodowym to żelazo będzie Ci prawdopodobnie potrzebne jednak w większych ilościach. Jego suplementację powinien zalecić lekarz.

wapń?

PTGHiŻD w swoich zaleceniach z 2016 roku zaleca suplementację wapnia w przypadku diety bez białek mleka krowiego (1000-1300mg dziennie). Wynika to z faktu, że w tradycyjnej polskiej diecie to mleko i jego przetwory są głównym źródłem wapnia. Jednak wiadomo, że dieta be mleka krowiego i jego przetworów może być pełnowartościowa i dostarczać właściwej dawki wapnia. Jeśli więc unikasz mleka krowiego to poszukaj innych źródeł wapnia np: mleka roślinne fortyfikowane, nasiona roślin strączkowych (szczególnie ciecierzyca i soja, ale też fasola i zielonygroszek), sezam i tahini, karob, nasiona słonecznika, orzechy ziemne, suszone morele, mak. Suplementację w tej sytuacji dobrze ustalić z dietetykiem i lekarzem.

A więc? Co suplementować w czasie karmienia piersią?

Tak naprawdę jest tylko kilka składników, które zaleca się suplementować w czasie laktacji wszystkim matkom.
Poniżej zestawienie według zaleceń PTGHiŻD (2016) i PTG (2014)

 

 składnik i jednostka miary Wit D (IU) DHA (mg) Jod (ug) żelazo (mg)
PTG  (2014) 2000IU/dobę
max dawka lecznicza 10 000 IU
od 600mg a przy znacznych niedoborach 1000mg dawka dobowa 200ug w przypadku ryzyka rozwoju niedokrwistości)
Przed ciążą – minimum 18mg, w ciąży 26 – 27 w trakcie ciąży, w okresie karmienia piersią dawka może być zredukowana do 20 mg/dz
PTGHiŻD (2016) 1500-2000IU
(+dziecko)
200mg/400-600mg przy niskim spożyciu ryb
Dawka należna: 1-2 porcje tłustych ryb/tyg
preferowane ryby: śledź, łosoś, szprot, halibut
4-6g soli spożywczej jodowanej, w razie niedoborów supl. 150µg (jodowana woda lub dietetyczna, potasowa sól kuchenna)

Więcej o diecie w czasie karmienia piersią w TEJ zakładce.

a tu jeszcze grafika :

literatura:

  1. Szajewska H., Horvath A., Rybak A., Socha P., Karmienie piersią. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Gastroenterlogii, Hepatologii i Żywienia Dzieci. Standardy Medyczne/Pediatria 2016; 13: s. 9-24
  2. Nehring-Gugulska, Żukowska-Rubik, Pietkiewicz (red) Karmienie piersią w teorii i praktyce. Medycyna Praktyczna, Kraków 2012
  3. Allen L.H. (2012) Maternal nutrient metabolism and requirements In pregnancy and lactation. W: Present knowledge in Nutrition edited by: Erdman J.W., Macdonald I.A., Zeisel S.H.
  4. Moran V.H., Lowe N., Crossland N., Berti C., Cetin I., Hermonso M., Koletzko B., Dykes F.: Nutritional requirements during lactation. Towards European alignment of reference values: the EURRECA network. Maternal and Child Nutrition, 2010, 6 (suppl. 2), s. 39-54
  5. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących. Ginekol Pol. 2014, 85, 395-399
  6. Jarosz (red) 2012: Normy żywienia dla populacji polskiej. IŻŻ
  7. WHO Infant and young child feeding Model Chapter for textbooks for medical students and allied health professionals KLIK

Przeczytaj też

12 komentarzy

  1. Witam! A co z suplementacja wit. D dla noworodka od pierwszych dni życia? Podobno samo mleko matki nie wystarcza, aby dostarczyć ja dziecku w odpowiedniej ilości. Pozdrawiam

  2. Pani Malgorzato, a czy ilość przyjmowanych przez matkę kwasów dha powinna być wyzsza jeśli dziecko jest alergiczne? Ma to jakiekolwiek powiązanie?

    1. Aniu nie ma dodatkowych zaleceń w tej kwestii ale kwasy omega 3 zmniejszają reakcje zapalne i działają wspierając układ odpornościowy więc myślę że w przypadku alergików dawka z górnego przedziału będzie uzasadniona

    1. Po roku zalecana jest też suplementacja DHA dla dzieci, ale wydaje mi się że nie ma podziału na dzieci karmione piersią lub mieszanką jeśli chodzi o te zalecenie, więc trudno powiedzieć..

  3. A czy suplementacja jodu przez matkę jest potrzebna przez cały okres karmienia piersią? Bo mi lekarz sugerował, że nie, jeśli karmię dziecko powyżej roku.

    1. Basiu, nie ma w zaleceniach ograniczenia do końca pierwszego roku życia. Myślę, że to podobnie jak z wytycznymi na temat kaloryczności diety w czasie kp – podane są na pierwsze i drugie półrocze kp a potem temat znika 😉 Myślę że to wynika z założenia, że po roku mało kobiet jeszcze karmi piersią. Ale moim zdaniem to zależy od częstotliwości, liczby karmień, Twojej diety..

  4. Witaj, czy w okresie karmienia piersią można przyjmować regularnie (łyżka 1x dziennie ) olej z czarnuszki? Dziękuję za odpowiedź.

  5. To ja jeszcze zapytam z innej strony. Odzywiam sie raczej b zdrowo. Duzo kasz, warzyw, jaja, owoce, mieso, straczkowe, nabial (wiekszosc swojskie z ogrodo I wlasnych zwierzat). Do tego nasiona, siemie, chia. Czy taka dieta wystarczy bedac w ciazy I karmiac czy jednak uzupelniac? Co jakis czas z rana pije wode z miodem, cytryna, sola himalajska. Na codzien herbatki z pokrzywy, miety, macierzanki. Wszystko czyste, z pol I lak. Ale I tak sie martwie ze to za malo. Niedlugo mam wizyte u ginekologa, zobaczymy jak wyniki. Sprawdzac dodatkowo poziom jodu, wit d 3 poza tradycyjna morfologia? Slyszalam tez ze powinno sie przyjmowac wiekoszczepowe probiotyki zwlaszcza w 3 trymestrze. I kwas foliowy az do 6 nie 3 mca? Jestem obecnie w 5mcu, ale kwas bralam jak wczesniej 3 mce przed zajciem I do konca 3 msca

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *